Siarka – ważny pierwiastek dla zdrowia

Siarka - najważniejsze informacje

Siarka jest pierwiastkiem o intensywnie żółtej barwie i właściwościach niemetalicznych, który jest szeroko rozpowszechniony w przyrodzie zarówno w stanie wolnym, jak i związanym (w postaci związków chemicznych). W środowisku naturalnym siarka występuje w pobliżu wulkanów i gorących źródeł oraz w postaci złóż siarki rodzimej i licznych minerałów (np. piryt, gips, anhydryt). Zawartość siarki w skorupie ziemskiej wynosi 0,035% i pod względem rozpowszechnienia zajmuje ona dopiero 16 miejsce.

Siarka jest makroelementem, który jest niezbędny dla życia i prawidłowego funkcjonowania organizmów żywych. Odgrywa ona istotną rolę w prawidłowym wzroście i rozwoju roślin oraz zapewnieniu obrony przed patogenami. Niedobór siarki powoduje zahamowanie wzrostu roślin, zmniejszenie plonów i obniżoną obronę roślin przed szkodnikami.

Siarka jest trzecim najliczniej występującym pierwiastkiem w ludzkim organizmie, zaraz po wapniu i fosforze. Stanowi ona około 0,25% masy ciała dorosłego człowieka i występuje w naszym organizmie przede wszystkim w związkach organicznych (np. aminokwasach, witaminach, hormonach i enzymach). Siarka jest dostarczana do organizmu ludzkiego głównie poprzez spożywanie metioniny, niezbędnego aminokwasu znajdującego się w białkach roślinnych i zwierzęcych.

Siarka organiczna (MSM)

Siarka organiczna, znana również jako metylosulfonylometan (MSM) jest związkiem organosiarkowym występującym naturalnie w niektórych roślinach i zwierzętach. MSM jest produktem naturalnego obiegu siarki w przyrodzie – cyklu, w którym siarka przemieszcza się między powietrzem, ziemią i organizmami żywymi. W wyniku tych procesów siarka organiczna dostaje się do gleby, z której może być wchłaniana przez rośliny, dlatego MSM występuje w niektórych owocach, warzywach i produktach zbożowych.

Rola i właściwości siarki w organizmie człowieka

Siarka w organizmie ludzkim odgrywa rolę budulcową, wchodząc w skład:

• aminokwasów siarkowych (cysteiny i metioniny),
• aminokwasów niebiałkowych (tauryny i homocysteiny),
• witamin (tiaminy i biotyny),
• hormonów (insuliny),
• enzymów i koenzymów (np. glutationu, koenzymu A, kwasu liponowego, S-adenozylometioniny – SAM).

Oprócz tego siarka wpływa na produkcję mukopolisacharydów (nazywanych również glikozaminoglikanami – GAG), które pełnią wiele istotnych funkcji w organizmie człowieka, w tym warunkują prawidłowe funkcjonowanie stawów i ułatwiają regenerację chrząstki stawowej.

Związki zawierające siarkę są integralnym składnikiem wielu ważnych przeciwutleniaczy w naszym organizmie, takich jak glutation (GSH), kwas liponowy, czy N-acetylocysteina (NAC). Są one kluczowe dla ochrony komórek przed stresem oksydacyjnym oraz prawidłowej pracy układu nerwowego, hormonalnego i sercowo-naczyniowego.

Siarka dostarczana jest do organizmu głównie w postaci aminokwasów siarkowych, które znajdują się w żywności bogatej w białko. Metionina bierze udział niemal we wszystkich procesach metabolicznych zachodzących w ludzkim organizmie, w tym regulacji procesu syntezy białek oraz wytwarzaniu enzymów, hormonów i przeciwciał. Siarka jest zatem niezbędna do produkcji kluczowych związków odgrywających ważną rolę w zdrowiu metabolicznym i homeostazie ustroju.

Suplementuje się wyłącznie siarkę organiczną (MSM), która ma postać białego proszku, dobrze rozpuszczającego się w wodzie i pozbawionego nieprzyjemnego zapachu siarki. Doustnie stosowana siarka organiczna jest relatywnie szybko wchłaniana w ludzkim organizmie (w ciągu 1 h) i skutecznie wydalana z organizmu wraz z moczem. Produkty zawierające MSM mogą korzystnie wpływać na wyniki leczenia chorób układu kostno-stawowego i problemów skórnych oraz regenerację mięśni u sportowców wyczynowych i amatorów.

Siarka na skórę, włosy i paznokcie

Siarka określana jest potocznie pierwiastkiem piękności, ponieważ wspomaga kondycję skóry, włosów i paznokci. Przeciwdrobnoustrojowe (antyseptyczne) właściwości siarki są znane od wielu lat i powszechnie wykorzystywane w pielęgnacji skóry oraz leczeniu trądziku. Siarka jest składnikiem różnorodnych maści leczniczych, które doskonale sprawdzają się w zmniejszaniu stanu zapalnego, normalizacji procesu rogowacenia naskórka oraz hamowaniu świądu i pieczenia skóry. Sugeruje się również, że siarka może przyspieszać proces gojenia się ran oraz wspomagać leczenie widocznych oznak starzenia się skóry.

Siarka na stawy

Siarka organiczna może zmniejszyć ból w obrębie stawów, łagodzić stany zapalne tkanki łącznej oraz sztywność stawów. Przeprowadzone badania z udziałem pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawów wykazały, że siarka organiczna może przyczyniać się do polepszenia sprawności fizycznej i ogólnej jakości życia osób chorych. W celu łagodzenia objawów reumatoidalnego zapalenia stawów zaleca się połączenie w jednej kapsułce siarki organicznej, kwasu bosweliowego (wyciągu z Boswellia serrata) i witaminy C, która nasila syntezę kolagenu.

Działanie przeciwzapalne

Właściwości lecznicze siarki są ściśle związane z jej aktywnością przeciwzapalną. Wyniki badań in vitro i in vivo dowiodły, że siarka organiczna posiada właściwości przeciwzapalne, przeciwutleniające i przeciwrodnikowe (neutralizujące wolne rodniki). Siarka organiczna łagodzi stan zapalny poprzez zmniejszenie poziomu markerów stanu zapalnego (np. TNF-alfa i IL-6).

Wspomaga odporność

Siarka bierze udział w produkcji przeciwciał i może wspierać odporność organizmu, potencjalnie hamując aktywność cytokin zaangażowanych w proces zapalny (np. IL-6), na co wskazują wyniki badań przedklinicznych. W jednym z badań z udziałem pacjentów cierpiących na sezonowy alergiczny nieżyt nosa wykazano, że siarka MSM przyjmowana przez 30 dni w dobowej dawce wynoszącej 2,6 g skutecznie łagodziła objawy ze strony układu oddechowego.

Wspiera detoksykację

Ogromne znaczenie dla właściwości leczniczych siarki ma również to, że wspomaga ona prawidłowe funkcjonowanie wątroby i ułatwia eliminację toksyn oraz szkodliwych produktów przemiany materii. Sugeruje się, że siarka może pobudzać proces wydzielania kwasów żółciowych, dzięki czemu wspiera trawienie i wchłanianie składników odżywczych oraz bierze udział w procesach detoksykacji organizmu.

Kąpiele siarczkowe – czy mają sens?

Kąpiele siarczkowe to jeden z rodzajów kąpieli leczniczych mineralnych, które oferowane są w uzdrowiskach. Siarka przenika przez skórę i trafia do krwioobiegu na drodze transportu czynnego, zgodnie z gradientem stężeń. Woda siarczkowa wykazuje właściwości bakteriobójcze, grzybobójcze, przeciwzapalne, przeciwbólowe i przeciwalergiczne. Literatura fachowa donosi, iż kąpiel siarczkowa ma pozytywny wpływ na przebieg choroby zwyrodnieniowej stawów, kondycję skóry oraz mikrokrążenie i ciśnienie tętnicze krwi.

Niedobór siarki

Niedobór siarki w organizmie – przyczyny:

• niedobór białka w codziennej diecie,
• dieta uboga w zdrową żywność,
• przewlekłe choroby niezakaźne (m.in.: schorzenia sercowo-naczyniowe, nowotwory, reumatoidalne zapalenie stawów),
• wirusowe zapalenie wątroby,
• uszkodzenie wątroby i zaburzenia jej funkcjonowania,
• długotrwałe narażenie na promieniowanie jonizujące.

Niedobór siarki w organizmie – najczęstsze objawy:

• pogorszenie kondycji skóry, włosów i paznokci,
• wypadanie włosów,
• łamliwość paznokci,
• utrata jędrności skóry,
• obniżenie nastroju,
• przewlekłe zmęczenie,
• ciemny pierścień na brzegu tęczówki oka.

Nadmiar siarki

Nadmiar siarki nie stanowi zagrożenia toksycznego dla człowieka z uwagi na to, że nie ulega ona kumulacji w organizmie. W przypadku wystąpienia nadmiaru siarki w organizmie jest ona wydalana przez nerki wraz z moczem.

Znane skutki nadmiaru siarki w organizmie obejmują dolegliwości żołądkowo-jelitowe, zaburzenia rytmu serca, reakcje skórne, złe samopoczucie oraz objawy ze strony układu oddechowego. Najczęstszą przyczyną wystąpienia objawów nadmiaru siarki w organizmie jest suplementacja wysokimi dawkami siarki organicznej.

Jak stosować siarkę?

Suplementy diety zawierające siarkę organiczną (MSM) zaleca się zazwyczaj przyjmować w dawce wynoszącej od 1 do 4 g na dobę lub 50 mg na każdy kilogram całkowitej masy ciała. Jej suplementację zaleca się stosować przez okres od 4 do 16 tygodni. Siarkę organiczną powinno się przyjmować rano, najlepiej z posiłkiem, aby poprawić jej wchłanianie i zmniejszyć potencjalne dolegliwości żołądkowo-jelitowe.

Przed rozpoczęciem suplementacji należy pamiętać o tym, aby preparat zawierający siarkę organiczną był czysty, czyli wolny od DMSO oraz metali ciężkich, takich jak choćby arsen, kadm, ołów czy rtęć. Pierwsze efekty stosowania siarki organicznej powinny być widoczne już po kilku dniach, natomiast w niektórych chorobach kostno-stawowych prawdopodobnie trzeba zaczekać kilka tygodni na istotną poprawę wyników leczenia.

Ekspertka Aura Herbals dodaje:

Źródła siarki w diecie

Głównym źródłem siarki są produkty wysokobiałkowe – jaja, mleko,drób, podroby i ryby morskie. Siarkę można również dostarczać jedząc produkty roślinne takie jak orzechy, awokado, soja, chrzan, seler, kapusta, sałata zielona, kalafior, kukurydza, ziemniaki, groch, cebula, pomidory, papryka, porzeczki, figi, gruszki.