Czy krwawnik przyspiesza gojenie ran?
Tak, krwawnik przyspiesza gojenie ran dzięki swoim właściwościom przeciwzapalnym, antybakteryjnym i ściągającym. Stosowany zewnętrznie (np. w formie okładów z naparu, soku lub jako dodatek do maści) wspiera regenerację skóry, łagodzi stany zapalne, a także hamuje drobne krwawienia.
Krwawnik pospolity (Achillea millefolium) może przyspieszać gojenie ran i łagodzić stany zapalne. Zawarte w nim związki, takie jak flawonoidy, seskwiterpeny (np. achillicyna) i olejek eteryczny, wykazują działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne oraz antymikrobowe. Krwawnik może wspierać gojenie poprzez stymulację proliferacji fibroblastów i angiogenezy w fazie rekonstrukcyjnej, a także poprzez działanie ściągające oraz hemostatyczne. Mechanizm ten wspiera lepsze oczyszczanie i regenerację uszkodzonych tkanek. Krwawnik stosuje się zewnętrznie w formie naparów lub odwarów do obmywania ran, kompresów, czy jako składnik maści lub żelów.
Jak stosować krwawnik na rany?
Krwawnik stosuje się na rany w postaci okładów z naparu, świeżych liści, maści lub balsamów 2-3 razy dziennie.
Krwawnik pospolity jest stosowany w medycynie tradycyjnej do gojenia ran, jednak zanim nałożysz go na skórę, musisz odpowiednio go przygotować. Do przygotowania preparatu wykorzystywane są suszone części nadziemne krwawnika, z których należy wykonać wyciąg wodny lub alkoholowy. Jest on przeznaczony jedynie do stosowania zewnętrznego, najlepiej w postaci okładów albo kąpieli. Będą one odpowiednie, jeśli na skórze pojawiły się niewielkie otarcia czy stany zapalne.
- Napar otrzymuje się poprzez zalanie 1-2 łyżeczek (ok. 2-4 g) suszonego ziela szklanką wrzącej wody i parzenie pod przykryciem przez 10-15 minut. Jest to najczęstsza forma do obmywania ran i kompresów.
- Nalewka, która efektywniej ekstrahuje lipofilowe składniki (np. olejki eteryczne), wymaga zalania suszonego lub świeżego ziela (zwykle w proporcji 1:5, czyli 1 część ziela na 5 części alkoholu) alkoholem etylowym o stężeniu 40-70% (często używa się 40-50% wódki), a następnie macerowania przez 7-14 dni w ciemnym miejscu, z codziennym wstrząsaniem, po czym następuje odcedzenie.
Jednak o wiele wygodniejszym rozwiązaniem na niewielkie rany i skaleczenia są maści lub balsamy. Je również wykonuje się z wyciągu z krwawnika, ale w połączeniu z odpowiednim podkładem (nośnikiem farmaceutycznym). Maści lub kremy można precyzyjniej zaaplikować na skórę, a także połączyć je z innymi składnikami łagodzącymi lub regenerującym (np. aloes, pantenol), które przyspieszą gojenie. Codzienna aplikacja łagodzi zaczerwienienia skóry, zmniejsza ból, a także zapobiega powstawaniu blizn.
Krwawnik na rany w badaniach naukowych
- W jednym badaniu klinicznym (Tadić, et al. 2017) z udziałem kobiet po nacięciu krocza (epizjotomia), maść z Achillea millefolium zmniejszała ból, zaczerwienienie, obrzęk i siniaki (ecchymosis) lepiej niż placebo.
- W ludzkim modelu skóry podrażnionej (Hajhashemi et al., 2018) stosowanie wyciągów z krwawnika przez 7 dni poprawiało parametry skóry (rumień, pH, nawilżenie) w porównaniu z grupą kontrolną.
- W badaniu (Ghasemi et al., 2023) na szczurach z ranami olejek krwawnika (1-2%) zwiększał zawartość hydroksyproliny (marker kolagenu) i przyspieszał zamykanie rany.
- W badaniu (Akkol et al, 2011) przeprowadzonym na szczurach i myszach, krwawnik wspierał gojenie ran, a także zwiększał ich wytrzymałość na rozciąganie.
- Hormozi i Baharvand w swoim badaniu z 2019 roku potwierdzili, że ekstrakt z krwawnika (Achillea biebersteinni) może hamować tworzenie się blizn.
-
Źródła
- Ghasemi, Mohammad & Ranjbar, Akram & Tamri, Pari & Pourmoslemi, Shabnam & Nourian, Alireza & Dastan, Dara. (2023). In vitro Antibacterial Activity and Wound Healing Effects of Achillea millefolium Essential Oil in Rat. Journal of Pharmacopuncture. 26. 167-174. 10.3831/KPI.2023.26.2.167.
- Hajhashemi M, Ghanbari Z, Movahedi M, Rafieian M, Keivani A, Haghollahi F. The effect of Achillea millefolium and Hypericum perforatum ointments on episiotomy wound healing in primiparous women. J Matern Fetal Neonatal Med. 2018 Jan;31(1):63-69. doi: 10.1080/14767058.2016.1275549. Epub 2017 Feb 23. PMID: 28027682.
- Tadić V, Arsić I, Zvezdanović J, Zugić A, Cvetković D, Pavkov S. The estimation of the traditionally used yarrow (Achillea millefolium L. Asteraceae) oil extracts with anti-inflamatory potential in topical application. J Ethnopharmacol. 2017 Mar 6;199:138-148. doi: 10.1016/j.jep.2017.02.002. Epub 2017 Feb 3. PMID: 28163113.
- Akkol E. K., Koca U., Pesin I., and Yilmazer D., Evaluation of the Wound Healing Potential of Achillea biebersteinii Afan. (Asteraceae) by In Vivo Excision and Incision Models, Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine. (2011) 2011, 7, 474026.
- Hormozi M. and Baharvand P., Achillea biebersteinni Afan may inhibit scar formation: in vitro study, Molecular Genetics & Genomic Medicine. (2019) 7, no. 5, article e640

