Jaki kolagen na złamanie kości? Kolagen na zrost i wzmocnienie kości

Jak działa kolagen na kości?

Kolagen stanowi około 30% masy kostnej. Nadaje kościom struktury, wpływa na ich gęstość i wzmacnia je. Umożliwia składnikom mineralnym, takim jak wapń i fosfor wiązanie się z tkanką kostną – odgrywa istotną rolę w regeneracji kości. W kościach znajduje się najwięcej kolagenu typu 2 i typu 3.

Właściwości kolagenu są wszechstronne – to białko wspiera też procesy, które umożliwiają tworzenie się kości i osteoblastów. Osteoblasty to komórki niezbędne do prawidłowego wzrostu kości. Kolagen wpływa również na chrząstki, ścięgna i więzadła, ponieważ może stymulować produkcję elastyny i niektórych typów kolagenu – jest więc ważny dla prawidłowego funkcjonowania układu ruchu.

Nieprawidłowa budowa kolagenu jest przyczyną defektu genetycznego – wrodzonej łamliwości kości. Nie jest to powszechne, ale naszym kościom zagraża… naturalny proces starzenia. Wraz z wiekiem maleje naturalna produkcja kolagenu w organizmie, a proces ten przyspiesza szczególnie u kobiet po menopauzie. Kobietom ubywa wtedy nawet 1,5% kolagenu rocznie.

Kolagen a osteoporoza

Osteoporoza występuje z powodu zmian w strukturze kości oraz utraty gęstości mineralnej i masy kostnej. Zmiany te powodują osłabienie kości, zwiększając ryzyko złamań. Badania kliniczne sugerują, że długotrwała suplementacja hydrolizowanego kolagenu może zapobiegać demineralizacji kości oraz rozwojowi osteoporozy i osteopenii.

Badanie z 2018 roku z udziałem 131 kobiet po menopauzie wykazało, że stosowanie 5 g hydrolizowanego kolagenu przez 12 miesięcy zwiększyło gęstość mineralną kości i poprawiło markery kostne, co wskazuje na zmniejszenie utraty kości i zwiększenie ich tworzenia.

Podobne wyniki osiągnięto w innym badaniu z udziałem kobiet z 2021 roku, w którym badane kobiety stosowały 5 g peptydów kolagenu przez 4 lata. Naukowcy wysnuli wnioski, że peptydy kolagenowe mogą pomóc w mineralizacji, która jest procesem wzmacniającym i utwardzającym kości.

Osteoporoza to poważna choroba, która wymaga jednak kompleksowego leczenia – sama suplementacja kolagenu nie wystarczy, może stanowić jedynie ułamek tego, co należy zrobić, by chronić kości.

Kolagen na złamanie kości

Dotychczasowa wiedza naukowa o wpływie kolagenu na regenerację tkanek takich jak chrząstka stawowa czy skóra są dobrze poznane. Brakuje jednak badań klinicznych z udziałem ludzi, które badałyby wpływ kolagenu na proces zrostu kości po złamaniu.

Dysponujemy badaniami na gryzoniach.

• W badaniu z 2021 roku wykazało pozytywny wpływ stosowania osteokiny, kolagenu typu 2 i argininy na gojenie się kości po złamaniach u szczurów.
• Inne badanie na gryzoniach wykazało, że we wczesnym etapie zrostu kości po złamaniu kluczowe znaczenie odgrywa kolagen typu 3.
• Analiza badań in vivo wykazała, że suplementacja kolagenu rybiego promowała rozwój kości długich u rosnących samców szczurów poprzez wyższy poziom minerałów, osteokalcyny i ALP osteoblastów.
• Kilka badań in vitro wykazało również, że peptydy kolagenowe ze skóry świń, ryb, kurzych łap i bydła regulowały wzrost kości oraz ograniczały uszkodzenia kości w warunkach normalnych i zapalenia stawów.

Czy kolagen wzmacnia kości?

Tak, kolagen wpływa na wzmocnienie kości. W kościach tworzy w sieć włókien, które budują ich strukturę i wytrzymałość. Kolagen stanowi szkielet, na którym osadza się wapń i inne składniki mineralne, z których składają się kości.

Kolagen jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania osteoblastów i osteocytów (komórek kości), które są odpowiedzialne za budowę i funkcje kości. Kolagen tworzy w kościach gęstą, siatkową strukturę przypominającą siatkę, na której osadza się wapń, fosfor i magnez, co sprzyja ich mineralizacji.

Jaki kolagen na kości wybrać?

Najlepszy kolagen na kości to hydrolizowany kolagen rybi typu 1 w porcji dziennej 5–15 g. Hydrolizowana forma znacznie zwiększa przyswajalność kolagenu. Kolagen rybi strukturalnie przypomina kolagen ludzki, co również zwiększa biodostępność białek kolagenowych.

Kolagen typu 1 występuje najobficiej w kościach, a porcja dzienna >5 g przynosiła efekty dla układu kostnego w badaniach klinicznych – stąd potencjalnie taka kombinacja w suplemencie diety może być najtrafniejszym wyborem. Badania sugerują również, że istotny przy zroście złamań może być również kolagen typu 3 – warto mieć ten typ na uwadze.

Pamiętaj jednak, aby przy wyborze kolagenu zwracać uwagę na jakość preparatu, czystość składu i transparentność producenta. Najlepszym wyborem będzie czysty kolagen, bez zbędnych sztucznych aromatów, barwników czy konserwantów. Takie suplementy posiadają etykietę clean label. Ponadto producent powinien udostępnić wyniki badań laboratoryjnych na potwierdzenie zawartości składu, jak i wolność od zanieczyszczeń mikrobiologicznych czy metali ciężkich.

Jak stosować kolagen na kości?

Kolagen na kości najlepiej stosować jako profilaktykę – od 5 do 15 g hydrolizowanego kolagenu dziennie przez co najmniej 6 miesięcy. Suplementacja może przyczynić się do wsparcia układu ruchu i zapobiegać osteoporozie.

Dotychczasowe badania sugerują, że w przypadku kości może być potrzebna długofalowa suplementacja kolagenu. Poprawa mineralizacji kości może nastąpić dopiero po około 12 miesiącach stosowania kolagenu, co wykazało  badanie z udziałem kobiet w okresie pomenopauzalnym.

Po złamaniu kluczowe będą inne składniki, ale kolagen może stanowić pomocne uzupełnienie. Pamiętaj, aby po złamaniu oszczędzać siły, jeść odżywczo i pod okiem fizjoterapeuty zadbać o rehabilitację.