Kolagen w ciąży – czy można pić i jaki wybrać? Opinia lekarza

Czy można pić kolagen w ciąży?

To zależy. O tym, czy można pić kolagen w ciąży, powinien zadecydować lekarz prowadzący ciążę, który zna stan zdrowia pacjentki, choroby, przyjmowane leki i suplementy oraz przebieg ciąży. Nie ma oficjalnych rekomendacji co do stosowania kolagenu, jak i porcji dziennej.

Kolagen w ciąży – czy można go stosować? I tak i nie – podam Ci argumenty:

• Tak, gdyż kolagen to tripeptyd, który może przyczynić się do poprawy jakości m.in. skóry, włosów, paznokci oraz stawów. To białko budulcowe, naturalnie występujące w Twoim organizmie. Dodatkowo występuje w pożywieniu i może być „wliczone” do zwiększonego zapotrzebowania na białko w okresie ciąży.
• Nie, gdyż brakuje szczegółowych badań klinicznych potwierdzających skuteczność suplementacji kolagenem w ciąży. Ponadto suplementy kolagenowe często zawierają inne składniki aktywne, na które trzeba szczególnie uważać w ciąży (np. witaminę A).

Decyzję o suplementacji kolagenu w ciąży musisz podjąć wspólnie z lekarzem, który zna Twój stan zdrowia, przebieg ciąży oraz przyjmowane przez Ciebie suplementy diety i leki. Każdy przypadek ciąży jest inny.

Badania kliniczne nad kolagenem z udziałem kobiet w ciąży

Ze względu na etykę badań klinicznych nie przeprowadza się badań klinicznych z udziałem kobiet w ciąży i karmiących piersią. Doniesienia odnośnie suplementacji w ciąży są dość ograniczone. Dostępne badania skupiają się na korzyściach płynących ze stosowania kolagenu, szczególnie w kontekście skóry i stawów dla szerszej grupy badanych. 

Dysponujemy jednym ciekawym badaniem z 2016 r. opublikowanym w Journal of Pregnancy and ChildHealth. W badaniu brały udział 142 kobiety (109 ukończyło) w wieku 18–50 lat w 3. trymestrze ciąży. Sprawdzano związek między żywieniem matki w czasie ciąży a przebiegiem rozwoju płodu. Szczególnie skupiono się na ważnym makroelemencie, jakim jest białko.

U pacjentek w grupie kontrolnej wprowadzono suplementację białkiem kolagenowym w 3. trymestrze ciąży i 10 tygodni po porodzie. Suplement zawierał także:

• witaminy – A, C, D, E,
• wapń,
• cynk,
• miedź.
• BCAA.

Poprzez suplementację zwiększono ilość spożywanego białka, co korzystnie przełożyło się na gojenie ran, komfort życia pacjentek i ogólną jakość życia. Naukowcy wykazali 94-100% poprawę poziomu białka u badanych. Kobiety z grupy kontrolnej wykazywały znacznie mniejszą poprawę, nawet przy zaleceniach dietetycznych. Co więcej, grupa białkowa” wykazała poprawę o 72% w porównaniu z pacjentkami kontrolnymi. 

Badanie na szczurach

W innym badaniu przeprowadzonym na szczurach naukowcy sprawdzali, jak zmieni się struktura kolagenu w więzadłach macicy w trakcie suplementacji witaminą C podczas ciąży. W badaniu wykazano, iż suplementacja wpływa pozytywnie na struktury kolagenu, co może przełożyć się na zmiany zachodzące w organizmie po ciąży m.in. nietrzymanie moczu, czy też wypadanie macicy.

Jakie korzyści daje kolagen?

Skóra

W czasie ciąży Twoja skóra poddawana jest wielu procesom. Dochodzi m.in. do jej rozciągania szczególnie w okolicy brzucha. Suplementacja kolagenem może w pewien sposób wpływać na poprawę jej kondycji poprzez poprawę elastyczności, co może przełożyć się na powstawanie m.in. rozstępów, gojenie blizn. Podczas ciąży w wyniku wzrostu masy ciała dodatkowo obciążone zostają stawy i więzadła.

Kolagen, jako składnik ich struktury, jest niezbędny do ich prawidłowego funkcjonowanie i wzmacniania funkcji amortyzacyjnej. Pamiętajmy również o tym, iż zbilansowana dieta to podstawa. Dostarczając poszczególne składniki odżywcze bogate w m.in. miedź i cynk, nie tylko wpłyniemy na syntezę kolagenu, ale również poprawimy stan skóry, włosów i paznokci.

Włosy

W ciąży można zauważyć zmiany w kondycji włosów. Wynika to głównie ze zmian hormonalnych towarzyszących ciąży. Występująca we włosach kreatyna, która we współpracy z kolagenem, wpływa na ich mocniejszą strukturę, wzrost i elastyczność.

Suplementacja kolagenem w ciąży może przyczynić się do zmniejszenia wypadania i matowienia włosów. Warto wspomnieć również, iż nie tylko sama ciąża, ale również okres karmienia piersią predysponuje do nadmiernego wypadania włosów. Suplementacja kolagenem wydaje się być dobrym rozwiązaniem zapobiegającym.

Paznokcie

Suplementacja kolagenu może wpływać na porost paznokci i ich mocną strukturę. Z badań klinicznych wiemy, że stosowanie 2,5 g kolagenu rybiego przez 8-12 tygodni może przyspieszyć wzrost i wzmocnić płytkę paznokci.

Samopoczucie

W przebiegu ciąży samopoczucie może ulegać zmianom, których nie przewidzimy. Wiemy dobrze, iż przygotowanie do ciąży oparte o odpowiednią opiekę lekarską, żywienie oraz suplementację może pomóc. Na samopoczucie przekłada się również nasz stan w okresie rekonwalescencji. Poprzez wpływ na gojenie ran, a tym samym regenerację, kolagen może przyspieszać okres rekonwalescencji a tym samym wpływać na zdrowie psychiczne.

Kolagen w ciąży – jaki wybrać?

Jeśli w porozumieniu z lekarzem decydujesz się na suplementację kolagenu w ciąży, wybierz kolagen o prostym składzie, bez sztucznych dodatków (aromatów, barwników, konserwantów), którego skład i wolność od zanieczyszczeń mikrobiologicznych i metalami ciężkimi potwierdzają badania laboratoryjne. O skórę warto zadbać od środka i na zewnątrz – rozważ holistyczne podejście.

Kolagen suplement diety

• Jedną z najważniejszych cech dobrego kolagenu będzie przyswajalność, która jest najlepsza w formie peptydów (hydrolizowany kolagen). W procesie hydrolizy białka kolagenowe zostają rozbite na mniejsze cząsteczki, co ułatwia ich wchłanianie w jelitach.
• Kolejną z cech będzie pochodzenie kolagenu. Do wyboru masz kolagen rybi lub kolagen wołowy (jest jeszcze wieprzowy i drobiowy, ale nie są tak popularne). Wybór zależy od Twoich preferencji czy przekonań religijnych. Kolagen rybi (kolagen morski) jest strukturalnie podobny do kolagenu ludzkiego i ma „z nami” dobrą biokompatybilność, co korzystnie wpływa na jego biodostępność.
• Dawka suplementacyjna oscyluje między 2,5-15 mg kolagenu na dzień (na podstawie zaleceń producentów). Pamiętaj, że porcja dzienna powinna być ustalana indywidualnie w zależności od potrzeb. Co więcej, zwróć uwagę na czynniki sprzyjające, jak i zakłócające syntezę, metabolizm i wykorzystanie kolagenu. Dodatkowo należy pamiętać, iż wchłanianie, metabolizm, a także wykorzystanie kolagenu zależy od ogólnego stanu zdrowia, dlatego bardzo ważna jest konsultacja z lekarzem.
• Zwracaj uwagę na skład i wybieraj produkty oznaczone clean label – czyli bez zbędnych dodatków. Transparentni producenci umieszczają także informację o aktualnych badaniach laboratoryjnych potwierdzających zawartość składu i wolności od zanieczyszczeń mikrobiologicznych oraz metali ciężkich. Niestety brakuje doniesień naukowych oceniających wpływ poszczególnych dodatków do żywności na ryzyko związane z ciążą.  Kieruj się zasadą – im krótszy i bardziej naturalny skład, tym lepszy.

Ile kolagenu w ciąży stosować?

Kolagen jest białkiem, zatem należy go uwzględnić w zapotrzebowaniu na ten makroskładnik. Wg jednego z badań zapotrzebowanie na białko w ciąży wynosi odpowiednio 79 g/dzień do 16. tygodnia ciąży i 108 g do około 36 tygodnia ciąży. Na tym etapie musimy zaznaczyć, iż zapotrzebowanie na białko zależy również m.in. od stylu życia, aktywności fizycznej, obecności choroby czy też jej braku. Średnio w 1 porcji suplementu diety z kolagenem jest 5–10 g białka.

Kolagen w ciąży – kiedy efekty?

Pierwsze efekty suplementacji kolagenu w ciąży można uzyskać już po 8–12 tygodniach regularnego stosowania kolagenu. Doraźne stosowanie kolagenu np. co kilka dni nie przynosi korzyści, jak systematyczna suplementacja. Pamiętaj także, aby wzmocnić efekty suplementacji, na co dzień spożywać produkty, które wspierają naturalną produkcję kolagenu w organizmie. Wybieraj żywność z wysoką zawartością witaminy C i antyoksydantów.

Kolagen w kosmetykach

Kolagen zawarty w kosmetykach może chwilowo wpływać na poprawę kondycji skóry. Suplementacja doustna kolagenem jest bardziej efektywna ze względu na jego wchłanianie. Kolagen zawarty w kremach, czy serum nie przeniknie tak głęboko w głąb skóry, ze względu na dużą molekułę związku. Kolagen (kosmetyk) przynosi za to wiele korzyści ze względu na właściwości okluzyjne i zmiękczające. Dbanie o nawilżenie skóry jest ważne w ciąży, by zapobiegać rozstępom.

Bezpieczna suplementacja w ciąży

Suplementacja w ciąży powinna być dopasowana pod indywidualne potrzeby, a stosowane suplementy diety najwyższej jakości.

Przede wszystkim warto wziąć pod uwagę obowiązujące zalecenia suplementacyjne dla kobiet. Bardzo ważne jest odpowiednie utrzymanie prawidłowych poziomów takich składników jak:

• żelazo,
• kwasy omega-3,
• witamina D,
• kwas foliowy (witamina B9),
• jodu.

Uzupełnienie poszczególnych niedoborów przed jak i w trakcie ciąży, przyczyni się nie tylko do poprawy stanu zdrowia naszego i płodu, ale również wpłynie na samopoczucie. 

W przypadku żelaza zarówno zbyt wysoki jego poziom, jak i za niski niekorzystnie wpływa na przebieg ciąży. Zaleca się, aby na pierwszej wizycie wykonać morfologię krwi, a także ocenić poziom ferrytyny (białka, które magazynuje żelazo w organizmie). W zależności od niedoborów dobrać odpowiednią dawkę suplementacyjną i regularnie monitorować poziomy parametrów czerwonokrwinkowych. O czym warto wspomnieć, to fakt, iż niedobór żelaza wiąże się z występowaniem m.in. zmęczenia, ale również problemów związanych z wypadaniem włosów. 

Zaleca się również suplementację co najmniej 200 mg kwasu DHA u wszystkich ciężarnych, przy czym u kobiet spożywających mniejsze ilości ryb należy rozważyć stosowanie większych dawek kwasów omega-3. W przypadku witaminy D3 zalecana suplementacja zarówno w okresie ciąży, jak i w czasie laktacji to 1500-2000 IU. Suplementację dobiera się w zależności od poziomu witaminy D3 oznaczonego w surowicy krwi.

U wszystkich kobiet w okresie prokreacyjnym należy wprowadzić suplementację kwasem foliowym w ilości 0,4 mg/d. W ciąży oraz podczas karmienia piersią zalecane jest stosowanie kwasu foliowego do 0,8 mg/d. W przypadku suplementacji jodem u pacjentek bez chorób tarczycy zalecana dawka to 150-200 mcg/d. W przypadku chorób tarczycy suplementację należy dobierać indywidualnie w zależności od stężenia hormonów tarczycy oraz przeciwciał przeciwtarczycowych.